Fiziksel Aktivite Nedir?
Fiziksel Aktivite ile Sağlıklı Yaşam, iskelet kaslarının kullanıldığı ve enerji harcandığı her türlü düzenli hareket sayesinde mümkün olur; çünkü bu tür aktiviteler bedenin hem fiziksel hem de metabolik sağlığını destekler. Yürüyüş, temizlik, merdiven çıkmak, bahçe işleri gibi günlük aktiviteler de fiziksel aktivite kapsamına girer. Spor, rakiplerle tekli veya takım olarak yapılan fiziksel aktivitelerdir. Evde çamaşır katlamak, ütü yapmak, yerleri temizlemek spor değildir. Çünkü karşıda rakip yoktur. Bunlar fiziksel aktivitedir. Sağlık için spor değil fiziksel aktivite şarttır. Bu hareketler spor kadar etkili olmasa da sağlık açısından büyük faydalar sağlar.
Egzersiz Nedir?
Egzersiz planlı olarak, belirli bir düzende, sürede ve tekrarda yapılan fiziksel aktivite artırıcı çalışmalara denir. Amacı, vücut fonksiyonlarını iyileştirmek, kasları güçlendirmek ve genel sağlığı artırmaktır. Egzersiz yaparken süreklilik ve doğru uygulama oldukça önemlidir.
Fiziksel Aktivitenin Şiddet Dereceleri
1. Düşük Şiddette Aktivite
Aktivite yaparken kalp ve nefes hızınız artıyor, terleme olayı gerçekleşiyorsa siz düşük şiddette aktivite yapıyorsunuz demektir. Yavaş tempolu yürüyüş, hafif ev işleri vs…Bu dolaşım (yani kalp) ve solunum (yani akciğerlerimiz) sistemimizin sağlıklı kalması için yapmamız gereken en basit egzersiz durumudur.
2. Orta Şiddette Aktivite
Hareketleriniz sırasında kalp ve solunum hızınız artıyor, vücut sıcaklığınız yükseliyor ve nefes açlığı hissedecek kadar derin nefes alıp verdiğinizi fark ediyorsanız, orta şiddette bir egzersiz yapıyorsunuz demektir.” Jogging,yavaş yüzme,bahçe işleri vs… Dünya Sağlık Örgütü her gün 30 dk orta şiddette egzersizi uzun yaşamın giriş anahtarı olarak kabul ediyor.
3. Yüksek Şiddette Aktivite
Eğer yaptığınız aktivite sırasında kalp atış hızınız ciddi şekilde artıyorsa, derin ve belirgin şekilde nefes alıp veriyor, hava açlığı hissediyor ve yoğun şekilde terlemeye başladıysanız, yüksek şiddette bir egzersiz yapıyorsunuz demektir. Bu tür egzersizler, patlayıcı güç gerektiren aktivitelerdir. Kişi bu esnada bir cümleyi tamamlayacak kadar bile nefes alamayabilir. Tempolu koşu, depar atma, yüksek tempoda bisiklet sürme veya yüzme gibi örnekler bu gruba girer.
Fiziksel İnaktivitenin Zararları
Fiziksel inaktivite, yaşamımız için adeta bir zehirdir. Hem yaşlanma sürecini hızlandırır hem de erken yaşta hayata veda etme riskini önemli ölçüde artırır. Fiziksel inaktivitenin panzehiri ise “Egzersizlerdir”. Hareketsiz yaşam tarzı; obezite, diyabet, kalp hastalıkları ve erken ölüm gibi ciddi sonuçlara yol açabiliyor. Dünya Sağlık Örgütüne göre inaktiviteye bağlı ölüm oranı tüm hastalıklar açısından risk olarak 4. sıralara kadar çıkmıştır.
Tarihten Günümüze Egzersizin Önemi
Egzersiz sadece modern çağın bir gerekliliği değil, binlerce yıldır sağlıklı yaşamın temel taşı olarak kabul edilir. Eski çağlardan günümüze kadar pek çok hekim ve düşünür, hareketin beden ve zihin sağlığı üzerindeki etkilerine dikkat çekmiştir. Bugün bilimsel olarak da kanıtlanan bu görüşler, geçmişin bilgeliğinin ne kadar isabetli olduğunu göstermektedir.
Hipokrat: “Beslenme tek başına insanı sağlıklı yapmaz, aynı zamanda egzersizde yapılmalıdır. Yemek ve beslenme birlikte sağlığı getirir.”
Galen: Tarihteki ilk spor hekimi olarak bilinir.
”Sağlık için gerekli 6 temel öğe vardır; yeterli temiz hava ,yeterli besin ve içecek, yeterli uyku ve uyanıklık, yeterli hareket ve dinlenme, yeterli sıvı alımı ve atımı ,zihnin arzuları.”
İbn-i Sina: Egzersizin vücuttan zararlı maddeleri attığını vurgulamıştır.
”Orta şiddette yapılacak egzersizler sağlığın korunmasında çok önemlidir, çünkü bu sayede vücuttan atıklar kolayca atılır. Kötü safran uzaklaştırılır.”
Batı tıbbı: ”Kişi sağlıklı kalmak istiyorsa temiz hava almalı, dengeli beslenmeli, yeterince uyumalı ve hareket etmelidir.”
Ne Zaman ve Nerede Egzersiz Yapmalıyız?
Egzersiz yapmak için özel bir alana ya da pahalı bir ekipmana gerek yoktur. Evde, parkta, açık havada ya da spor salonunda yapılabilir. Önemli olan süreklilik ve motivasyondur. Günde 30 dakikalık tempolu yürüyüş bile sağlığınızda büyük fark yaratacaktır.
Sonuç: Sağlıklı Yaşamın Anahtarı Hareket Etmekten Geçer
“Nasıl yaşarsak, öyle ölürüz! Sağlam kafa sağlam vücutta bulunur. ” sözü herşeyi özetliyor. Sağlığınızı korumak ve kaliteli bir yaşam sürmek için sadece beslenmeye değil, hareket etmeye de özen göstermelisiniz. Spor yapamıyorsanız bile, fiziksel aktiviteyi artırarak ilk adımı atabilirsiniz. Sadece günlük hareketini artır. Unutma hareket sağlıktır,duran kalpten hayat beklenmez.
🧡 Daha fazla sağlıklı yaşam ve takviye önerisi için Beslenme ve Güzellik sayfamıza göz atmayı unutmayın!
